Przejdź do głównej treści

Prawidłowa pielęgnacja skóry po opalaniu

Letnie promienie słońca potrafią dodać energii, poprawić nastrój i przyjemnie rozgrzać ciało, ale dla skóry są prawdziwym wyzwaniem. Nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV może prowadzić do odwodnienia, podrażnień, a nawet przyspieszonego starzenia się skóry. Dlatego tak ważna jest odpowiednia pielęgnacja po opalaniu — oparta na regeneracji, nawilżeniu i ochronie. Jednym z kluczowych składników, który wspomaga skórę w powrocie do równowagi, jest palmitynian retinylu – łagodniejsza forma witaminy A, która działa odżywczo i odbudowująco.

Z poniższego artykułu dowiesz się, jak słońce wpływa na skórę, jakie konsekwencje niesie ze sobą nadmierne opalanie i jak za pomocą odpowiednich kosmetyków skutecznie zadbać o cerę po słonecznych kąpielach.

Jak słońce wpływa na skórę?


Promieniowanie słoneczne ma zarówno pozytywny, jak i negatywny wpływ na skórę. Słońce jest źródłem nie tylko światła widzialnego i ciepła, lecz także promieniowania UVA i UVB. Największa dawka promieni UV dociera do ziemi w godzinach południowych. To właśnie wtedy najchętniej zażywamy kąpieli słonecznych.

Zwykle postrzegamy ciemniejszy kolor skóry jako atrakcyjny i kojarzymy go ze zdrowiem. Jednak nie do końca słusznie.

Korzystne działanie promieni słonecznych obejmuje m.in.

  • naturalną syntezę witaminy D w organizmie,
  • poprawę nastroju,
  • wsparcie w leczeniu niektórych chorób skórnych (np. łuszczycy),
  • poprawę kolorytu skóry, co sprawia, że wygląda ona na zdrowszą i wypoczętą.

Z drugiej strony nadmierne opalanie może prowadzić do poważnych konsekwencji, takich jak:

  • oparzenia słoneczne,
  • przyspieszenie procesów starzenia skóry (fotostarzenie),
  • odwodnienie naskórka,
  • pogorszenie elastyczności skóry,
  • zwiększone ryzyko rozwoju nowotworów skóry, w tym czerniaka.

Promieniowanie UVA uszkadza głębsze warstwy skóry i powoduje utratę kolagenu, natomiast UVB działa głównie powierzchniowo i odpowiada za oparzenia.

W związku z tym o skórę, na którą działa słońce, powinniśmy szczególnie zadbać.

Co może wynikać z nadmiernego korzystania z kąpieli słonecznych?


Jeśli zbyt długo przebywamy na słońcu, zwłaszcza jeśli mamy delikatną jasną skórę, to dochodzi do powstania rumienia. Jest to związane z rozszerzaniem się naczyń krwionośnych pod wpływem promieniowania słonecznego. Rumień zwykle pojawia się po 3–4 godzinach przebywania na słońcu. Może mu towarzyszyć świąd, a nawet pieczenie i ból. Warto również wiedzieć, że nadmiar promieniowania UV wywołuje uszkodzenia DNA naszych komórek, co po latach może prowadzić do procesów nowotworzenia.

Warto zdawać sobie sprawę, że na skutki nadmiernego opalania wyjątkowo mocno narażone są dzieci. Ich skóra jest bowiem o wiele delikatniejsza i bardziej podatna na podrażnienia niż skóra dorosłych. Dlatego bardzo ważne jest zadbanie o ochronę maluchów za pomocą specjalnych przeznaczonych dla nich kosmetyków z filtrami dla promieniowania UV.

Pamiętajmy, że jeśli skóra będzie boleć lub gdy pojawią się na niej pęcherze, należy skonsultować się z lekarzem. Poważne oparzenie słoneczne wymaga bowiem specjalistycznego leczenia. Zwłaszcza jeśli do problemów skórnych dołączą objawy ogólne, takie jak dreszcze czy gorączka.

Kąpiele słoneczne, choć bardzo przyjemne i zdrowe, mogą w nadmiarze odwodnić organizm. Ważne jest więc odpowiednie nawodnienie. Oprócz wody możemy sięgnąć po napoje izotoniczne, które pozwolą uzupełnić utracone z potem elektrolity.

Higiena skóry po opalaniu


Po ekspozycji na słońce bardzo ważna jest odpowiednia higiena, która wspomaga regenerację skóry. Prawidłowe działania pielęgnacyjne po opalaniu powinny łagodzić podrażnienia, nawilżać skórę i przedłużą trwałość opalenizny.

Pierwszym wartościowym zabiegiem jest chłodny prysznic. Pomoże on obniżyć temperaturę ciała i zmyć ze skóry resztki soli z morskich kąpieli, chloru z wody w basenie, piasku i potu. Woda powinna być letnia (gorąca może dodatkowo podrażniać i przesuszać skórę, a zimna – wywołać szok termiczny). Nie używajmy także szorstkich gąbek, żeby nie podrażnić dodatkowo skóry. Po kąpieli nie należy pocierać ciała ręcznikiem, lecz delikatnie je osuszyć, przykładając ręcznik do skóry. To minimalizuje ryzyko mechanicznych uszkodzeń osłabionego naskórka.

Do mycia podrażnionej skóry dobre będą łagodne, bezzapachowe żele pod prysznic o działaniu nawilżającym i kojącym. Najlepiej, żeby nie zawierały one alkoholu i nadmiaru substancji powierzchniowo czynnych (np. SLS, SLES), które mogą dodatkowo wysuszać skórę.

Kosmetyki do skóry po opalaniu


Po opalaniu warto sięgnąć po specjalistyczne kosmetyki typu „after sun”, które są przeznaczone do łagodzenia skutków działania promieni UV. Ich formuły są zazwyczaj bogate w składniki nawilżające, chłodzące i regenerujące. Takie kosmetyki można stosować nawet kilka razy dziennie, zwłaszcza gdy odczuwamy ściągnięcie lub pieczenie skóry.

Produkty w formie mleczek, emulsji, pianek lub żeli często dają natychmiastowy efekt chłodzenia i przynoszą ulgę. Warto też wybierać produkty hipoalergiczne, szczególnie jeśli skóra po słońcu jest bardzo wrażliwa lub zaczerwieniona.

Po opalaniu nie należy stosować przez jakiś czas peelingów. Luźne, przewiewne ubrania z naturalnych tkanin mogą przyspieszyć regenerację podrażnionej skóry.

Pamiętajmy też, aby zrezygnować z kolejnych kąpieli słonecznych, dopóki skóra się nie zagoi.

Substancje łagodzące wpływ promieni słonecznych na skórę


Wybierając kosmetyki, należy zwracać uwagę, czy zawierają one substancje aktywne, takie jak deksopantenol, aloes, alantoina, witamina E, witamina A czy masło shea. Po opalaniu skóra wymaga bowiem nawodnienia, odbudowy, natłuszczenia i odżywienia.

Substancje nawilżające

Promieniowanie słoneczne znacząco obniża poziom nawodnienia skóry, dlatego pierwszym krokiem po opalaniu powinno być jej intensywne nawilżenie. Składniki, takie jak kwas hialuronowy, gliceryna, deksopantenol, aloes czy sorbitol, skutecznie wiążą wodę w naskórku i poprawiają jego elastyczność. Dzięki temu skóra odzyskuje miękkość i zdrowy wygląd.

Substancje gojące

W przypadku łagodnych oparzeń słonecznych lub podrażnień niezbędne są substancje wspierające procesy gojenia. Doskonale sprawdzają się tu deksopantenol (prowitamina B5), alantoina obecne w takich preparatach leczniczych Alantan Plus maść i Alantan Plus krem, ekstrakt z nagietka, a także rumianek. Łagodzą one pieczenie, zaczerwienienia oraz przyspieszają odbudowę uszkodzonego naskórka.

Substancje natłuszczające

Natłuszczanie skóry po opalaniu ma kluczowe znaczenie dla odbudowy bariery hydrolipidowej, która chroni skórę przed nadmierną utratą wody i szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi. Składniki takie jak olej kokosowy, olej jojoba, masło shea czy olej arganowy tworzą na skórze delikatny film ochronny i wspomagają jej regenerację.

Substancje odżywcze

Skóra po opalaniu potrzebuje także składników odżywczych, które wspierają jej naturalne mechanizmy obronne. Witaminy A, C i E działają antyoksydacyjnie, neutralizując wolne rodniki powstałe w wyniku promieniowania UV. Ekstrakty roślinne (np. z zielonej herbaty, miłorzębu japońskiego) dostarczają bioaktywnych substancji, które wzmacniają strukturę skóry.

Substancje odnawiające skórę

Na koniec warto wspomnieć o substancjach, które pobudzają skórę do intensywnej odnowy. Kolagen, elastyna, ceramidy oraz palmitynian retinylu wspierają regenerację komórkową i przeciwdziałają fotostarzeniu. Ich regularne stosowanie poprawia jędrność skóry i przywraca jej zdrowy koloryt.

Szczególna rola witaminy A w łagodzeniu problemów związanych z nadmierną ekspozycją na słońce


Promieniowanie słoneczne sprawia, że obniża się ilość witaminy A w skórze. Warto więc pamiętać o jej uzupełnianiu. Jedną z metod dostarczania skórze tej witaminy jest miejscowa aplikacja kosmetyków zawierających w składzie palmitynian retinylu. Głównym zadaniem takich preparatów jest natłuszczenie i nawilżenie skóry. Mogą także zapobiegać nadmiernemu rogowaceniu i łuszczeniu się naskórka, które jest częste po nadmiernych kąpielach słonecznych.

Stosowanie w kosmetykach palmitynianu retinylu jest dla skóry łagodniejsze niż stosowanie czystego retinolu, ester ten ma bowiem mniejsze działanie drażniące.

Mimo iż palmitynian jest słabszy od retinolu, to jednak jego siła jest wystarczająca dla poprawy regeneracji opalonej skóry. Badania wykazały także, że ten ester ma lepszą zdolność do redukcji stanu zapalnego po narażeniu na promieniowanie UVB niż retinol.

Stosowanie kosmetyków z witaminą A będzie wzmacniać produkcję kolagenu i elastyny w skórze oraz hamować ich degradację następującą pod wpływem promieniowania UV. Dodatkowo pod wpływem tej witaminy wzrasta w skórze ilość kwasu hialuronowego, odpowiedzialnego za jej nawilżenie. Kosmetyki z palmitynianem retinylu hamują utratę wody przez naskórek oraz zmniejszają wywołane słońcem przebarwienia.

Systematyczne stosowanie kosmetyków z witaminą A pozwoli utrzymać jędrność, elastyczność i wyrównany koloryt skóry.

Podsumowanie


Całościowa pielęgnacja skóry po opalaniu to nie tylko kwestia estetyki, ale przede wszystkim zdrowia. Nawilżenie, regeneracja i ochrona przed dalszym uszkodzeniem to podstawa, o którą warto zadbać podczas rutynowej pielęgnacji po dniu spędzonym na słońcu.

Opracowanie: mgr farmacji Marta Koziarska

Bibliografia


  1. Zhong J. i in., Synergistic effects of retinol and retinyl palmitate in alleviating UVB-induced DNA damage and promoting the homologous recombination repair in keratinocytes, „Frontiers in Pharmacology” 2025, nr 16, s. 1562244.
  2. Marwicka J., Gałuszka A., Zastosowanie preparatów witaminowych w procesie pielęgnacji skóry, „Aesthetic Cosmetology and Medicine” 2021, nr 10(4), s. 181–187, https://aestheticcosmetology.com/wp-content/uploads/2021/08/ACM-2021-04-v8-Marwicka.pdf, dostęp: 17.06.2025.

Przeczytaj również


Pielęgnacja skóry po zabiegach z chemicznym usuwaniem naskórka - zdjęcie

Pielęgnacja skóry po zabiegach z chemicznym usuwaniem naskórka

Ochrona i gojenie skóry w okresie zimowym - zdjęcie

Ochrona i gojenie skóry w okresie zimowym

Nie tylko nawilżenie! Dlaczego skóra potrzebuje też natłuszczenia? - zdjęcie

Nie tylko nawilżenie! Dlaczego skóra potrzebuje też natłuszczenia?

Pękające kąciki ust – defekt estetyczny czy sygnał choroby? - zdjęcie

Pękające kąciki ust – defekt estetyczny czy sygnał choroby?

Jak stres wpływa na skórę? Psychodermatologia w praktyce - zdjęcie

Jak stres wpływa na skórę? Psychodermatologia w praktyce

Czy można spowolnić proces starzenia się skóry? - zdjęcie

Czy można spowolnić proces starzenia się skóry?

Rola witaminy A w utrzymaniu zdrowia skóry - zdjęcie

Rola witaminy A w utrzymaniu zdrowia skóry